Tylko co czwarty Polak buduje majątek poprzez inwestowanie nadwyżek

Regularne odkładanie pieniędzy, unikanie długów i dywersyfikacja zarobków to dla Polaków główne filary budowania stabilności materialnej. Z badania Puls Check, zrealizowanego na zlecenie Accolade Funds, wynika, że zaledwie 25 proc. ankietowanych wskazuje inwestowanie nadwyżek finansowych jako podstawową metodę tworzenia majątku. Dane pokazują ostrożną i pragmatyczną postawę – rynek kapitałowy i aktywa inwestycyjne pojawiają się w planach dopiero po stworzeniu poduszki bezpieczeństwa i uporządkowaniu codziennych finansów domowych.

Fundamenty bezpieczeństwa przed wejściem na rynek inwestycyjny

Zamiast podejmowania ryzyka, Polacy stawiają w pierwszej kolejności na przewidywalność oraz redukcję zobowiązań. Inwestycje nie są postrzegane jako punkt wyjścia, lecz jako zaawansowany etap zarządzania kapitałem, dostępny po zabezpieczeniu bieżących potrzeb rodziny.

Główne sposoby budowania majątku według badanych:

• Systematyczne oszczędzanie: 41 proc. wskazań jako najważniejsza metoda gromadzenia kapitału,
• Unikanie zadłużenia: 34 proc. respondentów stawia na brak pożyczek i kredytów,
• Wiele źródeł dochodu: 29 proc. ankietowanych buduje niezależność na dodatkowych zarobkach,
• Zakup nieruchomości i aktywów trwałych: 28 proc. wybiera dobra materialne,
• Inwestowanie nadwyżek kapitałowych: 25 proc. przeznacza wolne środki na pomnażanie zysków.

Podobny pragmatyzm widać w definicji bezpieczeństwa finansowego. Ankietowani utożsamiają je przede wszystkim ze stałymi dochodami z pracy (45 proc.), brakiem ciążących kredytów (44 proc.), własnym mieszkaniem (38 proc.) oraz gotówką odłożoną na koncie bankowym (37 proc.).

– Polacy zaczynają budowanie majątku od stworzenia podstawowego poczucia bezpieczeństwa finansowego. To właściwa kolejność. Inwestowanie nie powinno zastępować poduszki finansowej ani kontroli nad zadłużeniem, lecz może być kolejnym etapem, gdy pojawia się rzeczywista nadwyżka. Samo zgromadzenie oszczędności nie rozwiązuje jednak problemu, jak długoterminowo wykorzystywać kapitał. Między oszczędzaniem a świadomym inwestowaniem wciąż istnieje luka, dlatego potrzebne są edukacja, zrozumiałe przedstawianie dostępnych możliwości oraz uczciwe mówienie o ryzyku, horyzoncie inwestycyjnym i zasadach działania poszczególnych rozwiązań – podkreśla Małgorzata Sablińska, dyrektorka ds. rozwoju biznesu i pozyskiwania kapitału w Accolade Funds.

Równowaga między ochroną a wzrostem wartości kapitału

Największa grupa respondentów odrzuca skrajne strategie i poszukuje rozwiązań łączących bezpieczeństwo z realnym zyskiem. Zapytani o nadrzędny cel zarządzania majątkiem, ankietowani wskazali:

• Połączenie ochrony i pomnażania środków: 31 proc. ankietowanych,
• Wyłącznie ochronę zgromadzonego kapitału: 23 proc. badanych,
• Maksymalizację i powiększanie zysków: 9 proc. respondentów,
• Brak posiadanego majątku: 21 proc. deklaracji,
• Brak sprecyzowanego celu: 16 proc. osób.

Podejście to przekłada się również na wybór konkretnych klas aktywów. W polskich realiach nieruchomości wciąż kojarzą się głównie z bezpośrednim zakupem lokalu mieszkalnego, choć rośnie świadomość alternatywnych form lokowania środków.

– Dla wielu osób kolejnym krokiem po zbudowaniu oszczędności jest szukanie aktywów, których model działania jest zrozumiały i które mogą stanowić element długoterminowego portfela. W Polsce nieruchomości nadal kojarzą się przede wszystkim z samodzielnym zakupem mieszkania. Tymczasem rynek oferuje również inne możliwości, w tym inwestowanie poprzez profesjonalnie zarządzane fundusze posiadające nieruchomości komercyjne. Każde takie rozwiązanie wymaga jednak oceny ryzyka i dopasowania do indywidualnej sytuacji inwestora – zauważa Małgorzata Sablińska.

Różnice pokoleniowe i wpływ poziomu zamożności

Priorytety finansowe różnią się w zależności od wieku i etapu kariery. Wśród osób w wieku od 25 do 34 lat aż 39 proc. uważa tworzenie wielu źródeł zarobkowania za najskuteczniejszą drogę do stabilności materialnej – to najwyższy wynik spośród wszystkich grup wiekowych. Z kolei w grupie powyżej 55. roku życia kluczowe staje się unikanie zobowiązań – brak jakichkolwiek kredytów wskazało tam 54 proc. ankietowanych.

Równie wyraźny podział wyznacza poziom bieżących zarobków:

• Osoby o wyższych dochodach: znacznie częściej wymieniają inwestowanie nadwyżek, zakupy aktywów trwałych oraz poszukiwanie alternatywnych strumieni przychodu.
• Osoby o niższych dochodach: koncentrują się na obronie stabilności zatrudnienia, życiu bez długu i odkładaniu bieżących rezerw na koncie bankowym.

Dane potwierdzają, że otwartość na produkty inwestycyjne pojawia się w Polsce naturalnie dopiero wtedy, gdy gospodarstwo domowe w pełni pokrywa stałe wydatki i dysponuje trwałą, nienaruszalną nadwyżką budżetową.