Franczyza w Polsce. Portal wiedzy o franczyzie, franchisingu, systemach sieciowych. Franczyza, franchising w praktyce.

S U P E R M A R K E T Y: Rynek supermarketów w Polsce podlega nieustającym i dynamicznym zmianom. W ostatnich latach nie jest to już kwestia wchodzenia na polski rynek nowych operatorów, lecz rozwijania sieci przez już działających, przejmowania przez nich mniejszych operatorów, a także uruchamiania nowych formatów sklepów.

Patrząc przez pryzmat minionych pięciu lat, liczba supermarketów od 2003 r. do dziś wzrosła ponad dwukrotnie. W ostatnich dwóch latach byt to wzrost rzędu kilkunastu procent  - porównanie roku 2006 z 2007 wykazało 12-procentowy wzrost liczby placówek, zaś 2007 z 2008 - 15-procentowy. Autorem wyżu w ostatnich miesiącach niewątpliwie byt m.in. Carrefour - firma przejęta w ubiegłym roku od Ahold Polska 183 sklepy Albert. W tym roku ostatnie z nich zostały przebrandowione na Carrefour Ekspress. Także wszystkie należące do Carrefour Polska Championy działają już pod tym logo, trwa zaś jeszcze rebranding należących do Carrefoura sklepów Globi.

Prężnie rozwijają się także sieci delikatesowe
Alma ma obecnie 23 placówki i jest już obecna w dziewięciu województwach. Z kolei Grupa Bomi połączyła się ostatnio ze spółką Rast, prowadzącą sieć supermarketów, w wyniku czego sklepy Rast będą funkcjonowały jako Bomi. Dzięki tej konsolidacji - a także połączeniu z Rabatem Pomorze - Grupa Bomi ma szansę stać się krajowym liderem w kategorii delikatesów oraz supermarketów typu premium. Obecnie ma ich już prawie 50. Dynamiczny rozwój w ostatnim czasie odnotowały Delikatesy Centrum - ich liczba od poprzedniego roku wzrosła z 275 do 340 - oraz sieć Polomarket - tu liczba placówek zwiększyła się z 215 do 250. Część zagranicznych operatorów, oprócz supermarketów, rozwija także tzw. hipermarkety kompaktowe, które od tradycyjnych hipermarketów odróżnia znacznie mniejsza powierzchnia - z reguły do 3000 nf. Tak jest np. w przypadku Tesco, stąd ich hipermarkety kompaktowe, których obecnie jest 39, zostały ujęte w prezentowanym podsumowaniu, ponieważ ich powierzchnia (2000-3000 nf) bliższa jest super- niż hipermarketom. Zważywszy na silny rozwój sklepów klasy supermarketów przez Carrefoura i Tesco, a także dynamiczne zmiany wśród polskich operatorów - w tym nie wykluczane przez kierownictwo Bomi dalsze przejęcia – nic nie wskazuje na to, aby ekspansja tego formatu na polskim rynku miała w przyszłym roku wyhamować.

Aldik - sieć supermarketów działająca od 1991 r., przede wszystkim na Lubelszczyźnie. W minionych latach firma skupiła się przede wszystkim na poprawie funkcjonowania istniejących placówek, tak więc liczba sklepów sieci nie rośnie tak szybko, jak w latach 90., jednak jeszcze w tym roku mają ruszyć kolejne dwie placówki. Siedziba firmy mieści się w Lublinie.

Alma - sieć marketów delikatesowych, z których pierwszy powstał w 1995 r. w Krakowie. Firma planuje nadal rozwijać format supermarketu. W ostatnim czasie otwarty zostat kolejny sklep w Warszawie - na Saskiej Kępie, oraz pierwsze placówki w Lodzi i w Zielonej Górze, a za kilka miesięcy pojawią się ekskluzywne delikatesy w remontowanej obecnie gdańskiej Zbrojowni. Do końca 2009 r. firma chce mieć około 40 placówek. Billa - sieć marketów należąca do niemieckiej firmy Rewe powstała po przekształceniu marketów MiniMal. W tym roku sieć powiększyła się o placówkę w Opolu, która została otwarta w kwietniu, zaś w maju 2008 r. w parku logistycznym Tulipan Business Park w Gliwicach uruchomiono centrum dystrybucyjne Billi. Siedziba firmy mieści się w Poznaniu.

Bomi - sieć dużych supermarketów o charakterze delikatesowym o przeciętnej powierzchni przekraczającej 2000 m2. W 2009 r. chce objąć zasięgiem wszystkie najważniejsze miasta w Polsce, a liczba sklepów powinna przekroczyć 50. W ubiegłym roku firma zadebiutowała na GPW. Zarząd spółki znajduje się w Gdyni.

Carrefour Express - ekspansja nowych formatów Carrefour rozpoczęła się w 2006 r. Sieć supermarketów Carrefour Express w ostatnich dwóch latach bardzo rozrosła się nie tylko dzięki rozwojowi własnemu, ale także dzięki przejętym i przebrandowionym placówkom innych sieci. Rebranding sklepów Champion na Carrefour Express zakończył się w połowie 2007 r, rebranding Albertów - w połowie bieżącego roku, natomiast zakończenie rebrandingu Globi planowane jest do końca roku.

Delikatesy Centrum - najliczniejsza obecnie sieć handlowa wśród supermarketów. Ma ambicje być docelowo siecią o charakterze ogólnopolskim. W 2006 r. została przejęta przez firmę Eurocash i wtedy też została powołana spółka FHC 2, której Eurocash zlecił zarządzanie siecią przez trzy lata. Zarząd sieci mieści się w Krośnie.

Eko - spółka planuje otwierać 20-30 sklepów rocznie w systemie tradycyjnym, czyli poprzez przejęcia pojedynczych sklepów i budowę nowych. Chce też konsolidować sieci sklepów, działając na rynkach lokalnych i rozwijać się poprzez franczyzę. Sieć w pełni polska, ma siedzibę we Wrocławiu.

Elea - Od 2003 r. sieć egzystuje już pod swoją nową nazwą: Elea Supermarket. Ze względu na to, że należy do Grupy Auchan, są w niej dostępne marki własne tej francuskiej sieci. Siedziba firmy mieści się w Warszawie.

Intermarche - sieć prowadzona przez wspólnotę niezależnych przedsiębiorców, Muszkieterów, działająca na zasadzie franczyzy. Ostatni supermarket został otwarty w Policach w czerwcu. Siedziba polskiej spółki Muszkieterów - ITM mieści się pod Poznaniem.

MarcPol - krajowa sieć supermarketów istniejąca od 1988 r. Niestety, firma od lat, z zastanawiającym wręcz uporem, odmawia informowania o zmianach, planach i otwarciach dotyczących sieci. Sklepy zlokalizowane są głównie w Warszawie, ale część działa także w województwie śląskim i podlaskim. Część z nich funkcjonuje na zasadzie franczyzy. Siedziba firmy mieści się w Warszawie.

Mini Europa - warszawska sieć o charakterze delikatesowym. Większość sklepów to supermarkety, jednak najstarsze można uznać raczej za mniejsze placówki osiedlowe. Pierwszy sklep otwarto w 1990 r. W sierpniu 1995 r. otwarta została pierwsza placówka całodobowa. W ostatnich latach sieć nie jest rozbudowywana.

Piotr i Paweł - jedna z najprężniejszych krajowych sieci handlowych rozwijana przez Eleonorę Woś oraz jej synów - Piotra i Pawła - od 1990 r. Początkowo sklepy powstawały jedynie w stolicy Wielkopolski, gdzie jest siedziba firmy, jednak w 2000 r. rozpoczęta się ekspansja poza granice Poznania. Wśród ponad 40 już placówek sieci są sklepy własne, jak i - od 1995 r. - franczyzowe.

Polomarket - firma istnieje od marca 1997 r. Dysponuje około 250 placówkami w 14 województwach, a dynamiczna ekspansja terytorialna była m.in. wynikiem przejęcia sklepów krakowskiej sieci ABC oraz placówek należących wcześniej do PSS. W Giebni, poza siedzibą firmy, mieści się jej centralny magazyn połączony modemowo ze wszystkimi sklepami.

Savia - aktualnie Savia prowadzi działalność handlową w 31 placówkach branży spożywczej i przemysłowej w województwach małopolskim, śląskim i dolnośląskim. Z siecią współpracuje ponad 800 dostawców. Siedziba firmy zarządzającej mieści się w Bielsku-Białej.

Spar - w Polsce firma działa od października 1996 r., będąc siecią franczyzową. Partnerzy Spar działają na podstawie licencji Spar Polska oraz Spar International. Sieć obecna jest w ośmiu województwach, siedziba firmy mieści się we Wrocławiu.

Stokrotka - sieć należąca obecnie do Grupy Emperia. Dzięki przejęciom i rozwojowi organicznemu sieć nabrała charakteru ogólnopolskiego. W 2007 r. do spółki zostały  przyłączone sklepy Gośka, zaś później - Berti. Wchodzące do sieci supermarkety Stokrotka Premium 28 października uzyskają nową, nieujawnioną jeszcze nazwę. Siedzibą firmy jest Lublin.

Tesco - początkowo brytyjski operator uruchamiał klasyczne hipermarkety, jednak pod koniec 2004 r. zaczęty powstawać także tzw. minihipermarkety, czyli sklepy liczące około 2000 m2. W roku finansowym 2008/2009 Tesco otworzy w sumie 50 nowych sklepów. Siedziba firmy znajduje się w Krakowie.

Urszula Chojnacka, Detal Dzisiaj
Październik 2008 r.